Monthly Archives İyul 2014

Avtomobil brendi dedikdə ilk ağlımıza gələn (ən azı mən ağlıma gələn) – Mersedes olur. Avtomobilin keyfiyyəti, innovativliyi, sistemli iş prinsipləri ilə yanaşı bu brendi qusursuz aparılan marketinq, brend strateqiyasıda digərlərindən fərqləndirir. Mersedes marketinqi elə mükəmməl təşkil edilib ki, çoxları ümumiyyətlə elə bilir ki, Mersedes-ə (Daimler AG) marketinq yoxdur. Mən bu yazıda Mersedes brendinin marketinq strateqiyasının bir qolu, şirkətin vətəni hesab edilən Ştuttqartda yerləşən Mersedes muzeyindən danışacam.

Mən muzeydə bir neçə dəfə olsamda hər dəfə burada olan konseptual yanaşmaya heyran oluram. Həqiqətəndə çox dəgig hər bir detalı düşünülmüş bir layihədir – Mersedes muzeyi. Muzeydə olan avtomobillərin düzülüşündən tutmuş, orda yerləşdirilən oturacaqlar harda olmasına qədər hər bir detal brenidin imicinə xidmət edir.

Bizim dövrümüzdə xarici marketinq, biznes jurnallarını ya xaricə yolumuz düşəndə (oda demək olar ki, olmurdu), yada ordan-burdan bəxtimiz gətirəndə alırdıq, amma bugün biznesə aid xarici jurnal sifariş etmək, “su içim” kimi bir şeydir.

Ölkəmizdə marketinqin inkişafı bir-başa və (və ya) dolayı yolla əslində hər birimizin maddi və mənəvi rifahına xidmət edir. Daha əvvəldə dediyimiz kimi, marketinq bizim üçün yalnız peşə seçimi deyil, bir həyat tərzidir, marketinqin verdiyi dəhərlər isə heç bir şəkildə ehtiyyaclarımızı ödəmək üçün vasitə deyil, daha böyük hədəflərə çatmaq üçün bir alət, bir açardır. Bu istiqamətdə iki son dərəcə hörmət etdiyim adamların zəhmətini xüsusi qiymətləndirmək istəyirəm: Rafiq HünaltayAnar Bayramovun bugün ölkədə marketinqin inkişafı üçün atdıqları addımlar mənidə hansısa yeni layihələrə istiqamətləndirir, ruhlandırır. Bu yazıda mən gözügörünməz olsada bu iki şəxsi etdikləri yeni layihələr barədə dəyərli bloq oxucularımızı tanış etmək istəyirəm. Marketinqin inkişafı üçün daha nələr edilir!?

12 ayın sultanı, din, bərəkət rəmzi olan mabarək Ramazan Bayramı münasibəti ilə olan tətillərdən hərə bir cürə istifadə edir… kimlərsə tətilə istirahətə gedir (sağ olsunlar, tətilə getmək çox vacibdir, 8+8+8 prinsipi superdi!), kimlərsə öz qoyumlarının, çoxtandı görmədikləri adamların yanına gedir, kimlərsə dost-tanışları ilə görüşür, kimlərsədə – (mənim kimi) bölgələrdə olan xırda işlərinin sistemləşdirilməsi üçün daha çox işləyir. Məndə bu tətil günlərində işlərimizlə bağlı Yevlax, Tər-Tər və Mingəçivirə getmişəm. İstəyirəm bəzi təsüratlarımla bağlı Sizinlə söhbət edim.

Yadıma gəlir Milli Marketinq Forumunda Vusal bəyin çıxışından sonra, bir dinləyici təxminən belə bir sual vermişdi “Kapital bank bizim beynimizdə yaşlı və kök qadınların çalışdığı, konservativ bir bank kimi oturub, Siz hansı yollarla belə bankdan muasir və inkişaf edən bir bank edəcəksiniz?!” – suallın sonu. O sualla Vusal diplomatik şəkildə cavab verdi, amma mən düşünürəm ki, Marketinq Forumunda verilən suallın ən yaxşı cavabı aşağıda Sizində baxdığınız videodur.

Halal olsun! Həqiqətəndə sevinirəm ki, bizim Kapital bank Marketinq komandası kimi güclü “komukadzelərimiz” var. Azərbaycan bankının, hələ-hələ Kapital Bank kimi bizim beynimizdə konservativ kimi qalan bankın belə roliklə qarşımıza çıxması, ölkəmizdə Marketinqin necə böyük sürətlə inkişaf etməsindən və ən əsası bu inkişafda yerli marketinq məktəbinin rolunun necə böyük olmasını ortaya qoyur. Biz nəyə əsasən Kapital Bankın bu addımını belə yüksək qiymətləndiririk?!

Əslində bu bloq postumda əfsanəvi Mersedes brendi və Stuttqartda olan muzeyə getdikdən sonra təəsüratlarımı Sizinlə bölüşəcəkdim… AMMA, hamımız bilirik ki, bugün mətbuat günüdür. Təsadüfən isə məhz bugün mənim Kaspi qəzetində, həmdə internet səhfəsində, intervyumuz dərc edilib. Sizə səmimi deyim, mətbuat (dördüncü hakimiyyət) günündə intervyumuzun olması məni çox sevindirir. Qəzetdən oxumaq imkanı olmayan dostlarımız üçün bloqda intervyunu tam şəkildə Sizlərə təqdim edirəm. Buyurub oxuya bilərsiniz.

Son iki gündə Avropanın mərkəzi şəhərlərindən olan Bazel və Strasburqda oldum. Əlbəttə, Bazeldə olan zoopark və ya şəhərin tarixi abidələri haqqında saatlarca danışmaq olar, amma bu yazıda mən Sizə İsveç haqqında deyil, Avropanın “siyasi” paytaxtı hesab edilən və mənim gözümdə Parisdən daha gözəl olan Strasburg və ya Strasburqda yaradılan mükəmməl infrastruktur barədə danışmaq istəyirəm. İnfrastruktur dedikdədə… çox dərinə getməyəcəm, cəmi iki məsələ şəhərdə qurulan parkinq və ümumi nəqliyyat sistemindən danışacam. Çox istəyirəm ki, Bakımızdada “nə vaxtsa” deyil, tezliklə belə sistemlər olsun.

Əslində Fransada, demək olar ki, butün şəhərlər, istər Nitsası, istər Kanı, istər Marseli və ya əfsanəvi Parisi daim “çalıb-oynamaq” əhvalında olur. Bu bir növ “fransuz” xasiyyəti kimi, ola bilsin şəhərləri keçib, lakin Strasburqda əhval-ruhiyyə daim xüsusi olur. Videodanda göründüyü kimi!)

Avropada yarı iş, yarıistirahət xarakterli səfərimdə qızımın “tələbi” ilə bugün Europaparka getmişdim, daha doğrusu qızım məni aparmışdı. Əslində Parij Disneylandlə müqayisədə bu parkı daha çox sevirəm, bəlkədə təsadüfi deyil ki, 2013-cü ildə dünyanın ən sevilən tematikparkı məhz Europapark olmuşdu. Amma mən bu yazıda Sizlərə yayda övladlarımızla hansı tip yerlərə getmək lazımdır suallına deyil, sıfırdan necə qlobal brend qurmaq olar suallına və ya “bizim” başıbəlalı Qəbələndimizə niyə gələn yoxdur suallına cavab axtaracam. Başlayaq?!

İlk əvvəl qeyd edim ki, Euroropark Avropada Paris Disneylendinsən sonra ən çox ziyarətçi qəbul edən tematik park hesab edilir. Amma, bununla yanaşı Europapark Disneyland-ən bir çox parametrlərinə görə öndədir. Məsələn, parkın ərazisi yaşıllığı Disneylanddən daha çoxdur, alman dəqiqliyi buradada öz sözünü deyir, hər şey daha sistemlidir və s.

Biz mütəmadi olaraq pərakəndəçilikdə olan yeni trendlər, yeni istiqamətlər barədə bloq postlar dərc edirik. Düşünürük ki, pərakəndəçilik marketoloqlar tərəfindən ən çox izlənilən və vacib sektorların başında durur, çünki burada atılan hər bir yenilik bir-başa olaraq müştərilərə təsir edir (müsbət və ya mənfi). Bugünlərdə tətildə olsamda Avropanın ən güclü iki pərakəndəçisinin etdiyi son yeniliklər barədə Sizlərə məlumat vermək istəyirəm. 100 eşitməkdənsə 1 görmək yaxşıdır məntiqini əsas tutaraq bəzi videolarıda Sizlərə təqdim edəcəm.

Yerli biznesin ən maraqlı, bərəkətli, ticari düşüncəli və eyni zamandada urək ağrılı yeri haradır suallı olsa, heç düşünmədən: “SƏDƏRƏK” deyərdim. Bura çox maraqlı yerdir, burdan həm xırda biznes kimi yaranan və bugün ciddi biznes olmuş şirkətlər, xırda biznesdən başlayan və gün keçdikcə qazandığı pulun miqdarından asılı olmayaraq gündən-günə dahada cılızlaşan… çoxlu sayda insan, sahibkar tipləri görmək olar. Sizə əminliklə deyirəm ki, burda olanların bir çoxu məncə heç vaxt iri biznesə sahib ola bilməyəcək və həyatları elə o “Sədərəyə” gedən yollarda biticək. Bu sahibkar tipləri hansılardır?

Dünən Almanlar dördüncü dəfə futbol üzrə dünya çempionu oldular… bugün Almaniyada almanlar bir daha özlərini dünyanın “ən yaxşı” milləti hesab edirlər. Ümumiyyətlə almanlarda aşırı dərəcədə millətçilik hissi var və bəlkədə bu hisslərə görə bugün onlar millət olaraq “əllərini qoyduqları” yerdən qalib çıxırlar. Bəs Sizcə biz (Azərbaycanlılar) almanlardan nələri götürə bilər? Necə edə bilərik ki, bizdə dünya çempionu olmasaqda heç olmasa dünyada olan çempionatlarda olaq?

Bugün Bakı – Yevlax yolu boyu radarları “saya-saya” getməklə yanaşı, bir-az turizm barədə düşündüm. Əminəm ki, Sizdə bilirsiz… bugün bazarda ən çox yayılmış biznes növündən biridə tur-agentlik açmaqdır. Sevindirici haldır ki, biz turizmə artıq qiymət veririk… Amma bir böyük problem var – tur paketlər son dərəcə standart və eyni tiplidir (maraqsızdır). Əslində turizm bazarında son dərəcə böyük imkanlar olmasına baxmayayaraq bizim tur-operator “dostlarımız” “antalyalardan” əl çəkmir. Mən düşünürəm ki, yerli bazarda bəzi turizm növlərinə ciddi ehtiyyaclar var. Məsələn?

Yalnız bizim üçün deyil, yalnız marketoloqlar üçündə deyil, yalnız Marketinq Azərbaycan qrupunun üzvləri, yalnız Marketinq AİR təsisçiləri üçündə deyil, düşünürəm ki, özünü müsəlman hesab edən hamı üçün Ramazan ayı ən əziz, ən dəyərli, bərəkətli aylardandır. Əlbəttə ki, biz marketoloqlar belə deyərli ayda görüşməyə bilmərik və… təbii ki, hamımız birlikdə sabah (11 iyul) İftar edirik. Sizə səmimi deyim, bu görüşün təşkil edilməsində əsas məqsəd heç bir şəkildə “oruc açmaq” və ya “iftar etmək” deyil… bu tədbirin bizim üçün son dərəcə böyük əhəmiyyəti var. Bunlar nədən ibarətdir?

12
Close